استفاده کامل از ره‌آوا و تسویه الکترونیکی، لازمه ساماندهی بازار مرغ است مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری با اشاره به افزایش عرضه مرغ زنده و شکل‌گیری مازاد تولید در استان، بر ضرورت انجام معاملات در بستر سامانه ره‌آوا، استفاده کامل از ظرفیت تسویه الکترونیکی و تقویت نظارت بر فرایند خرید و بارگیری مرغ تأکید کرد. سجاد حسن‌شیخی، مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری، با تشریح وضعیت فعلی بازار مرغ استان گفت: در مقطع کنونی با حجم بالایی از عرضه مرغ زنده مواجه هستیم و بارگیری مرغ حاصل از جوجه‌ریزی‌های ۲۰ تا ۳۱ تیرماه همچنان ادامه دارد. هم‌زمان، درخواست مرغداران برای ورود گله‌های مربوط به جوجه‌ریزی‌های مردادماه به چرخه بارگیری نیز افزایش یافته و همین مسئله فشار عرضه را تشدید کرده است. حدود هزار تن مرغ مازاد در انتظار عرضه وی با بیان اینکه روزانه متناسب با مصرف استان حدود ۷۰ تا ۸۰ تن مرغ خریداری می‌شود، افزود: بخشی از نیاز کشتارگاه‌های فعال از طریق زنجیره‌های تولید تأمین می‌شود؛ به‌گونه‌ای که این زنجیره‌ها حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد نیاز خود را از تولید داخلی مجموعه‌هایشان و ۲۰ تا ۳۰ درصد دیگر را از مرغداری‌های عضو اتحادیه تأمین می‌کنند. حسن‌شیخی ادامه داد: در شرایط فعلی حدود هزار تن مرغ مازاد نیز در استان وجود دارد که بخشی از آن در حال بارگیری بوده و برای بخشی دیگر اعلام بار صورت گرفته است. کارایی سامانه در گرو پایبندی همه بازیگران زنجیره مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری با اشاره به تجربه استفاده از سامانه ره‌آوا در استان اظهار کرد: زمانی که اولویت‌بندی عرضه مرغداران بر اساس اطلاعات جوجه‌ریزی انجام شود و فرآیند خرید و بارگیری نیز در چارچوب سامانه صورت گیرد، ره‌آوا می‌تواند نقش مؤثری در نظم‌بخشی به بازار و مدیریت عرضه ایفا کند. وی تأکید کرد: در مقاطع افزایش عرضه و شکل‌گیری مازاد بازار، به نفع مرغداران است که عرضه و فروش محصول خود را همچنان در چارچوب سامانه انجام دهند؛ چراکه تداوم معاملات در بستر ره‌آوا، ضمن حفظ شفافیت فرآیند خرید و فروش و تسویه‌حساب‌ها، امکان استفاده کامل از ظرفیت‌های سامانه در اولویت‌بندی، ثبت معاملات و پرداخت الکترونیکی را فراهم کرده و می‌تواند از افزایش زیان و فشار مالی بر تولیدکنندگان جلوگیری کند. به گفته حسن‌شیخی، اجرای مؤثر سامانه بیش از هر چیز نیازمند آن است که همه بازیگران زنجیره به سازوکار تعیین‌شده پایبند باشند و دستگاه‌های مسئول نیز بر اجرای آن نظارت مستمر داشته باشند. ظرفیت سامانه برای مدیریت بازار در شرایط مازاد عرضه حسن‌شیخی با اشاره به برخی رفتارهای خارج از شبکه در مقاطع خاص بازار گفت: در شرایطی مانند افزایش عرضه یا تغییر وزن مطلوب خرید، ممکن است برخی کشتارگاه‌ها به انجام معاملات خارج از سامانه تمایل پیدا کنند؛ موضوعی که می‌تواند نظم بازار و کارکرد سامانه در ساماندهی فرآیند عرضه، خرید و تسویه را تحت تأثیر قرار دهد. وی افزود: در چنین شرایطی، ممکن است برخی خریدها با قیمت‌هایی پایین‌تر از معاملات ثبت‌شده در سامانه و با روش‌های پرداخت مدت‌دار انجام می‌شود. در حالی که سازوکار ره‌آوا امکان تسویه در بازه مشخص را فراهم کرده است، در معاملات خارج از سامانه ممکن است پرداخت به‌صورت چک‌های ۳۰ تا ۳۵ روزه انجام شود. این وضعیت در شرایطی که تولیدکننده با افزایش هزینه‌های تولید نیز مواجه است، می‌تواند فشار نقدینگی بر مرغداران را افزایش دهد. وی افزود: این در حالی است که ره‌آوا با برخورداری از قابلیت‌هایی مانند قیمت‌گذاری شناور و بازارگاه‌های منعطف، امکان عرضه و معامله مرغ با قیمت‌های متناسب با شرایط روز بازار را فراهم کرده است و حتی در دوره‌های مازاد عرضه نیز ظرفیت لازم برای مدیریت معاملات در بستر سامانه وجود دارد. از این رو، تغییر شرایط بازار لزوماً نیازی به خروج معاملات از سامانه ایجاد نمی‌کند. مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری تأکید کرد: بهره‌گیری کامل از این ظرفیت‌ها نیازمند همراهی همه بازیگران زنجیره و نظارت مؤثر دستگاه‌های دولتی، به‌ویژه جهاد کشاورزی است تا کشتارگاه‌ها و سایر فعالان بازار، معاملات خود را در چارچوب سامانه انجام دهند و امکان رصد، اولویت‌بندی عرضه و تسویه شفاف برای همه طرف‌ها حفظ شود.

کاهش زمان تسویه از بیش از ۶۰ روز به حدود ۱۰ روز وی افزود: با ورود سامانه ره‌آوا به استان، مدت تسویه در مقطعی ابتدا به سه روز کاهش یافت و پس از برگزاری جلسات و انجام هماهنگی‌های مختلف در استانداری، سازوکار تسویه پنج‌روزه و سپس ۱۰روزه مورد توافق قرار گرفت. حسن‌شیخی تصریح کرد: در قالب این سازوکار، تسویه بار به‌صورت الکترونیکی در بستر ره‌آوا انجام می‌شد؛ به‌گونه‌ای که وجوه در موعد تعیین‌شده به حساب اتحادیه واریز و پس از طی فرآیند بانکی، مطالبات مرغداران نیز تسویه می‌شد. وی استقبال مرغداران استان از این فرآیند را مثبت ارزیابی کرد و گفت: یکی از مهم‌ترین مزایای این مدل برای تولیدکنندگان، قابل پیش‌بینی شدن زمان دریافت مطالبات بود. مرغدارانی که پیش از این گاهی تا دو ماه در انتظار دریافت وجه فروش محصول خود بودند، با اجرای این سازوکار می‌توانستند در بازه زمانی مشخص‌تری به منابع مالی خود دسترسی پیدا کنند. کاهش قیمت خرید لزوماً به مصرف‌کننده منتقل نمی‌شود مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری همچنین اظهار کرد: در دوره‌های مازاد عرضه، کاهش قیمت خرید مرغ زنده از تولیدکننده لزوماً به همان میزان در قیمت نهایی مصرف‌کننده منعکس نمی‌شود و در نتیجه بخش قابل توجهی از فشار ناشی از کاهش قیمت متوجه تولیدکننده خواهد بود. وی بر همین اساس تأکید کرد: ثبت کامل خرید و فروش‌ها در یک بستر مشخص می‌تواند امکان رصد بهتر قیمت، حجم معاملات و شرایط بازار را فراهم کند و مانع از شکل‌گیری رویه‌های غیرشفاف در زمان مازاد عرضه شود. پیشنهاد اجرای کامل خرید، فروش و پرداخت در بستر ره‌آوا مدیرعامل اتحادیه مرغداران چهارمحال و بختیاری در جمع‌بندی پیشنهاد کرد تمامی فرآیندهای خرید و فروش مرغ و همچنین پرداخت‌ها در چارچوب سامانه ره‌آوا و به‌صورت الکترونیکی انجام شود. وی گفت: «اگر همه بارها از طریق سامانه خرید و فروش و تمامی پرداخت‌ها نیز در بستر تسویه الکترونیکی انجام شود، امکان مدیریت بهتر بازار، رعایت نوبت مرغداران و پیگیری مطالبات تولیدکنندگان فراهم خواهد شد.» حسن‌شیخی همچنین خواستار تقویت نظارت سازمان جهاد کشاورزی بر عملکرد کشتارگاه‌ها شد و افزود: در شرایط فعلی که استان با افزایش عرضه مواجه است، هماهنگی میان اتحادیه، کشتارگاه‌ها، دستگاه‌های اجرایی و سامانه می‌تواند به عبور کم‌هزینه‌تر از شرایط موجود کمک کند. وی در پایان ابراز امیدواری کرد استفاده از ظرفیت‌های سامانه ره‌آوا و به‌ویژه تسویه الکترونیکی در استان‌های تحت پوشش به شکل کامل‌تری دنبال شود تا ضمن افزایش قابلیت رصد معاملات، حقوق تولیدکنندگان نیز بهتر صیانت شود.